Tango? Houd je hoofd erbij! 23 Juli, 2007 Waar laat je, als leider of als volger, je hoofd? Zo lijkt het soms te gaan: bij tango zitten niet alleen de benen, maar ook de hoofden elkaar eigenlijk een beetje in de weg. Moet de dame haar hoofd links van het zijne houden, zoals je op alle schilderijen van milonguero's in de omhelzing ziet, en ook vaak op foto's? Als we hiervoor regels gaan volgen, zouden we menen dat de stand van het hoofd een uitgangspunt voor de beleving van de tango is, in plaats van een gevolg ervan. Houdt de dame haar ogen gesloten of open? Ook dát is een gevolg van haar beleving, en geen voorwaarde vóór een beleving. Je kan zeggen: als de dame haar ogen gesloten houdt, kan ze beter naar de muziek luisteren of zich concentreren op de beweging van de man. Maar beter zou het zijn, dat de ogen iets príjsgeven, namelijk hóe de dame de dans met die man op dat moment aan het beleven is of het geeft misschien prijs, op welke wijze zij door de muziek innerlijk 'bewogen' wordt. Het beste uitgangspunt voor de stand van het hoofd is misschien: houd je hoofd bij wat je dóet! Een aan het begin van de dans gekozen omhelzing is niet heilig, en het omhelsd hangen over 's mans schouder getuigt meer van passiviteit (van de goede volgster) dan van het 'echte, intense dansen'. Het zou al heel wat aangenamer kunnen zijn, als zij haar hoofd ná de eerste stap van de voorwaartse ocho, kon meebewegen met haar 'pivot' (draai), om alle aandacht te geven aan haar 'terugkeer', en aan de man met wie zij danst.     Ochos die worden afgewerkt als waren ze één beweging, een standaardkunstje wat je nu eenmaal doet als je tangoot, en tijdens welke noch de leider, noch de volger nog enige uitwisseling bij de completering van deze pasjes schijnt te behoeven, zijn een crime om naar te kijken, en zo zal het dan ook wel voelen. We zullen aan de stand van het hoofd niet goed kunnen zien waar de dansers mee bezig zijn. Wél kunnen we zien waar ze niét mee bezig zijn. Een leider die alsmaar in de richting kijkt waarheen hij zijn dame zal sturen, is misschien wel aan het aangeven ("let op m'n hoofd, die kant moet je uit"), maar lijkt niet erg met háár te dansen. Hij weet waarhéén hij wil, maar lijkt niet geïnteresseerd te zijn in welke kant zíj misschien uit wil..... Misschien vindt hij het belangrijk de omgeving van het te dansen pad goed in de gaten te houden, ter voorkoming van botsingen, maar daar zijn andere manieren voor. Dames, die de neiging hebben strak in de richting te kijken waarheen zij stappen, geven daarmee, hopelijk onbedoeld, de boodschap aan de danspartner, dat ze vooral zelf heel mooi en precies willen lijken en dat de leider er enkel is, om haar te laten schitteren. Bij complete beginners zie je nogal eens, dat zij enkel elkaar recht in de ogen kijken en daarbij nog vergeten te knipperen. Dan lijkt het, of ze doorlopend steun bij elkaar hopen te vinden om vooral het pasje goed aan te geven en goed te begrijpen. Voor een diepere beleving van de muziek of het spel is dan nog geen plaats en dat mag je ze niet kwalijk nemen, als pasjesleren het belangrijkste onderdeel van de les is.      Deze zojuist beschreven uiterlijkheden zijn wel de uitersten, die dan ook geen van alle deugen. Kluts je echter al deze kenmerken door elkaar, dan krijg je volgens mij een vrij aardige benadering van het ideaal. Net zo min, als het standaard geven van 3 kusjes, betekent, dat Nederlanders 3 keer zo hartelijk zijn als Argentijnen (1 kusje), betekent een standaard-niet-meer-loskomende omhelzing dat je een optimaal geconcentreerde milonguerodanseres bent, of betekent het standaard-in-de-richting kijken van je stap, dat je een goede techniek hebt in de open stijl.   Veeleer zou ik zeggen: wend, als dame, je gezicht in de richting van dat van je partner, maar wijk daar gerust van af, als je innerlijke beleving van de Tango daar behoefte aan heeft. Zoek je partners' ogen als oogcontact wenselijk is om iets duidelijk te krijgen. En leiders, zorg dat je ogen door haar gevonden kunnen worden! Concentreer je op je partner en de muziek en laat de beweging van je hoofd daardoor bepaald worden. Een gezicht dat in een dans niet van positie, richting en uitdrukking verandert, behoort waarschijnlijk toe aan iemand die weinig met de partner uitwisselt. Rob Nuijten de editor   Constructieve reacties, corrigerende danwel aanvullende, zijn welkom.